NEWSFLASHES

Expat- Kids "Telegraaf 7 juli 2008"

Binnenkort pakken tv-producent Reinout Oerlemans en zijn Daniëlle met hun drie kinderen het vliegtuig richting Los Angeles om daar te gaan wonen. Ze zijn niet de enigen die de zomervakantie aangrijpen voor zo'n grote verandering. Jaarlijks vertrekken talloze Nederlanders om enkele jaren of langer in het buitenland te gaan werken. "Kinderen worden in de voorbereiding vaak vergeten", zegt intercultureel managementtrainer Jorinde ten Berge.

Ten Berge werkt bij het Koninklijk Instituut voor de Tropen (KIT) in Amsterdam en bereidt kinderen van expats (mensen die in het buitenland gaan werken) voor op het vertrek. "Ouders doen er vaak te gemakkelijk over: we gaan twee jaar op vakantie. Of ze vertellen het op het allerlaatste moment. Ik ken zelfs een kind aan wie het per sms werd verteld!"

Ouders zien het vaak als verrijking voor de kinderen, een prachtige kans. 'Ze worden er wereldburgers van', zeggen ze dan. "Wereldburger klinkt alsof ze zich overal thuis voelen. Ik denk eerder dat ze zich nergens thuis voelen. Het worden nooit meer Nederlanders. Op zich niet erg. Maar het blijkt dat kinderen van expats later vaker last hebben van faalangst en zich slecht kunnen binden. Ze zijn wel goed in het snel contact maken, maar die contacten vasthouden, is moeilijker", aldus Ten Berge.

"Als het aan kinderen ligt, verandert er nooit wat. Verhuizen van Amsterdam naar Haarlem vinden ze al afschuwelijk. Als ze al weg willen, is het omdat ze gepest worden. Ouders voelen zich ook best schuldig dat ze hun kinderen uit de vertrouwde omgeving wegtrekken, maar vergeten er echt aandacht aan te besteden. En als je het alleen hebt over dat leuke huis met zwembad, kunnen het natuurgeweld of de armoede in sommige landen hen rauw op hun dak vallen."

School
Tijdens haar trainingen merkt ze dat de kinderen het meeste over school willen weten. Hoe moet dat met de schoolbus? Hoe moet dat als ik in de klas naar de wc moet en ik dat niet kan vragen? Stel dat ik geen vriendjes kan maken omdat ik de taal niet spreek? Ten Berge: "Die zorgen moet je serieus nemen. Niet meteen een oplossing aandragen en zeggen: 'Ach, tuurlijk maak je nieuwe vrienden' of: 'Het is goed voor je ontwikkeling', maar: 'Het is vervelend dat je je vriendjes moet missen. Wat zouden we kunnen doen?'"

Verhuizen naar het buitenland is een grote omslag voor kinderen. Ze moeten nieuwe vrienden maken, een nieuwe taal leren en vaak kunnen ze niet meer buiten spelen of zelf op hun fietsje naar drie huizen verderop. Huisdieren en het huis blijven achter. Ze gaan naar een ander schoolsysteem en komen terecht in een soort upperclass, met bedienden en rijkdom, en een andere cultuur. "Ik heb een meisje van vijftien gehad voor een training. In Nederland mocht ze alleen de stad in, winkelen met vriendinnen. Ze ging naar Nigeria: daar kun je nooit meer in je eentje iets doen", zegt Ten Berge. "Kinderen zijn enorm loyaal naar hun ouders toe en zullen niet gauw zeggen dat het niet leuk is. De ouders moeten de ontwikkeling van het kind dan ook goed in de gaten houden, zeker het eerste jaar. Het kan ineens weer gaan bedplassen, met het licht aan willen slapen, weer kinderachtig gaan praten."

Ze adviseert minstens een halfjaar voor vertrek te beginnen met het kind voorbereiden op de verhuizing. "Door er veel over te praten, laat je ze op hun gemak voelen. En als ze te veel informatie krijgen, haken ze vanzelf wel af", aldus Ten Berge. "Dit geldt óók voor als er weer terug naar Nederland wordt verhuisd. Want dat is net zo ingrijpend. Je vroegere vriendjes hebben andere vriendjes en zitten niet op jou en je verhalen te wachten. Andere kinderen vinden je irritant omdat je het 'oude' land ophemelt. Ze vinden je verwend omdat er een kokkin was. Je spreekt de taal niet die zíj spreken. Je spreekt wel Nederlands, maar je weet niet welke woorden door kinderen en jongeren worden gebruikt. Je weet niet welke films, boeken, helden en muziek in zijn geweest. Je kunt je dan erg ontheemd voelen in het land waar je oorspronkelijk vandaan komt."

Publicatiedatum: 8 juli 2008

Meer nieuws